Türkmenistan maýadarlary strategik taýdan möhüm energetika taslamalaryna gatnaşmaga çagyrýar
10:58 25.04.2025 3187
Kuala-Lumpurda geçirilen Türkmenistanyň ykdysadyýetine daşary ýurt maýa goýumlaryny çekmek boýunça halkara forumynda (TEIF 2025) “Türkmengaz” döwlet konserniniň başlygy – Döwlet ministri Maksat Babaýew çykyş edip, ýurdumyzyň energetika pudagyndaky strategik ugurlarda maýa goýum mümkinçiliklerine ünsi çekdi. Esasy ugurlaryň hatarynda “Galkynyş” gaz käniniň täze tapgyrlarynyň özleşdirilmegi görkezildi.
Maksat Babaýewiň bellemegine görä, dünýäde subut edilen tebigy gaz gorlary boýunça dördünji ýerde duran Türkmenistan ählumumy energiýa geçişinde möhüm orun eýelemäge taýýardyr. Türkmenistanyň strategik maksady — häzirki zaman talaplaryna laýyk, çeýe we bäsdeşlige ukyply energetika ulgamyny döretmekdir.
Statistika görä, dünýäde tebigy gaza bolan isleg 2050-nji ýyla çenli 18% ýokarlanar, bu bolsa gazyň energetika balansyndaky paýynyň 23%-den 26%-e çenli artmagyna getirýär. Uzak möhletli durnukly ösüş ssenariýasynda bu görkeziji 28%-e ýetýär. Esasy ösüş Aziýa-Ýuwaş ummany sebitinde bolup, ol goşmaça islegiň 53%-ini üpjün eder.
M.Babaýewiň aýtmagyna görä, “Galkynyş” käniniň we töweregindäki meýdançalaryň tebigy gaz gorlary 27 trillion kub metre deňdir. Häzirki wagtda bu käniň ilkinji tapgyrynyň (ýyllyk 30 milliard kub metr gaz) işläp taýýarlanyşy tamamlanyp, ikinji tapgyrynyň durmuşa geçirilmegi bilen Hytaýa eksport mümkinçilikleri giňeler.
Ministr şeýle hem şu ugurlarda maýa goýumlary üçin mümkinçilikleriň bardygyny nygtady – “Galkynyş” käniniň nobatdaky tapgyrlary; köne känlerde çykarylyşyň optimizasiýasy; ýyllyk 5 milliard kub metr kuwwatly underground gaz saklaýjy desganyň gurluşygy; iri senagat taslamalary boýunça şertnamalar.
Hytaý häzirki wagtda Türkmenistanyň esasy tebigy gaz alyjysydyr. Üç şahaly gaz geçiriji arkaly ýylda 30 milliard kub metrdan gowrak gaz iberilýär. Dördünji liniýanyň tamamlanmagy bilen bu görkeziji 65 milliard kub metre ýetip biler. Mundan başga-da, Türkmenistan Özbegistana gaz eksport edýär we Eýranyň üsti bilen Türkiýä swap görnüşli ibermegi amala aşyrýar. Bu bolsa ýurduň eksporty boýunça çeýeligini we sebitde möhüm strategiki baglanyşyk nokady hökmünde ornuny görkezýär.
Maksat Babaýew çykyşynda TOPH (Türkmenistan–Owganystan–Pakistan–Hindistan) gaz geçirijisiniň ähmiýetini hem aýratyn nygtady. Bu gaz geçiriji 1,75 milliard ilatly ýurtlary tebigy gaz bilen üpjün etmäge niýetlenendir. Türkmenistanyň çägindäki 214 km bölegi eýýäm gurlup tamamlandy. Owganystanyň Turgundy–Hyrat ugry boýunça 153 km uzynlykdaky bölegi boýunça gurluşyk işleri başlanyp, bu bölek “Arkadagyň ak ýoly” diýlip atlandyryldy. Taslama Owganystanda 12 müň töweregi iş orunlaryny döretmäge mümkinçilik berer.
Ekologiýa nukdaýnazaryndan hem türkmen tebigy gazynyň ähmiýeti bellenildi. Hytaýa iberilýän ýylda 30 milliard kub metr gaz 50 million tonna kömrüň ýerine ulanylyp, 60 million tonnadan gowrak parnik gazlarynyň howa zyňylmagynyň öňüni alýar. “Bu diňe san däl — bu howanyň hilini gowulandyrmak, klimatyň üýtgemegine garşy göreşmek we sebit üçin durnukly geljegi üpjün etmekdir” diýip, “Türkmengaz” konserniniň başlygy aýtdy.
Yragyň wekiliýeti «Türkmengaz» DK bilen türkmen tebigy gazyny satyn almagyň mümkinçiliklerini maslahatlaşdy
Türkmenistanyň Nebitgaz toplumynyň Merkezi binasynda «Türkmengaz» döwlet konserniniň ýolbaşçylygy bilen Türkmenistana sapar bilen gelen Yrak Respublikasynyň arasynda gepleşikler geçirildi. Yragyň wekiliýetine Energetika ministriniň orunbasary Adil Karim Kak Ahmed we nebit ministriniň orunbasary Ezat Sabir Esmail ýolbaşçylyk etdi.
Türkmenistanyň ýangyç-energetika toplumynda ýedi aýda alnyp barlan işleriň netijelerine garaldy
27-nji awgustda Türkmenistanyň nebitgaz toplumynyň merkezi binasynda Arkadag Serdarly bagtyýar ýaşlar ýylynyň geçen ýedi aýynda ýerine ýetirilen işleriň jemlerine bagyşlanan hasabat ýygnagy geçirildi. Onda 25-nji awgustda hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň ýurdumyzyň ykdysadyýetiniň pudaklarynda alnyp barlan işleriň netijelerine bagyşlap sanly ulgam arkaly geçiren Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň mejlisinde nebitgaz toplumynyň öňünde goýan wezipeleri ara alnyp maslahatlaşyldy hem-de bu ugurda işleri has-da ilerletmegiň anyk ýollary kesgitlenildi.
Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy we Palestinanyň daşary işler ministri özara bähbitli hyzmatdaşlygy ýola goýmagyň mümkinçiliklerini maslahatlaşdylar
Penşenbe güni türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedow bilen Palestina Döwletiniň daşary işler we daşary ýurtlarda ýaşaýan palestinalylaryň işleri boýunça ministri Riýad al-Malikiniň arasynda geçirilen duşuşykda özara bähbitli türkmen-palestina ykdysady gatnaşyklaryny ýola goýmak üçin giň mümkinçilikleriň barlygy maslahatlaşyldy diýip, TDH habar berýär.
Ýanwar-iýul aýlarynda Türkmenistanda jemi içerki önümiň ösüşi 6,2% boldy
2023-nji ýylyň ýanwar-iýul aýlarynda Türkmenistanda jemi içerki önümiň ösüş depgini 6,2% boldy. Bu barada maglumat geçen anna güni sanly ulgam arkaly geçirilen Hökümet mejlisinde aýdyldy.
Türkmenistanyň we Malaýziýanyň DIM-niň wekilleri söwda, energetika we beýleki ugurlarda hyzmatdaşlyk meselelerini maslahatlaşdylar
Çarşenbe güni Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginde Türkmen-Malaýziýa DIM-leriniň arasynda onlaýn görnüşde geňeşmeler geçirildi. Geňeşleriň dowamynda iki ýurduň diplomatlary syýasy-diplomatik, söwda-ykdysady, energetika we ynsanperwer ugurlarda köptaraplaýyn we ikitaraplaýyn hyzmatdaşlygyň köp meselelerini ara alyp maslahatlaşdylar diýip, Türkmenistanyň DIM-niň saýty habar berýär.