Gün panelleri «ýaşyl» energiýanyň ornuny tutar

14:13 15.09.2025 1481

https://www.oilgas.gov.tm/storage/posts/14992/original-168c7d8ad7b123.jpg

Zeminde ýaşaýan ähli halklaryň abadan, howpsuz geljeginiň üpjün edilmeginden gelip çykýan möhüm wezipeler dinňe bir biziň ýurdumyzda däl, tutuş dünýäde alnyp barylýan ylmy-tehnologik özgertmelerde hem öz beýanyny tapýar. Daşky gurşawa goýberilýän zyýanly zyňyndylaryň hapalanma derejesi ýanýan ýangyjyň görnüşine bagly. Mysal üçin, 1990-njy ýyllaryň ylmy maglumatlaryna ser salsak, kömür ýananda atmosferany hapalama derejesiniň 80 göterime, mazut ýananda 60, tebigy gaz ýananda 20 göterime ýetýänligi agzalýar. Bu sanlar häzirki döwrüň ösen tehnologiýasynda has azalanlygy düşnüklidir.

Dünýäde daşky gurşawy aýawly saklamak bilen bagly tagallalar has arassa, zyýansyz energiýa çeşmelerden peýdalanmaga mümkinçilik berýär. Ösen tehnologiýa elektrik energiýasyny Günden we ýelden almagyň adaty usullardan has arzan bolmagyna sebäp bolýar. «Global Energy Monitor» atly maslahat beriş kompaniýasynyň taýýarlan maglumatyna görä, Ýer togalagyndaky ýurtlarda geçen bäş ýylyň içinde, çig malyň gutarmagy sebäpli jemi 312 kömür şahtasy ýapylypdyr. Uzak ýyllaryň dowamynda kömür çykarylan bu ýerleriň umumy tutýan meýdany 2 müň 89 inedördül kilometre deň bolup, deňeşdirilende, bu görkeziji Lýuksemburgyň meýdanyna barabardyr. Bu ýerlerde önümçilik kuwwaty 103 gigawat boljak Gün beketlerini gurmak bolar.

Ýokarda agzalan kompaniýanyň berýän maglumatlaryna görä, 2030-njy ýylyň ahyryna çenli gory gutarýan kömür şahtalarynyň sany artyp, onuň tutýan meýdanynyň 3 müň 731 inedördül kilometre ýetjekligi agzalýar. Kömür şahtalaryň tutýan meýdanynda häzirki zaman önümçilik kuwwaty 185 gigawat boljak beketleri gurup boljaklygy çaklanýar. Bu görkeziji Germaniýa döwletiniň bir gündäki sarp etjek energiýasyna barabar bolar. Hytaý Halk Respublikasynda şeýle taslamalaryň birnäçesi durmuşa geçirilip başlandy. Hytaý döwleti XX asyrda iň köp kömür ýakan we kömürden gaz öndürmekde dürli tehnologiýalary durmuşa ornaşdyran öňdebaryjy ýurt hasaplanýar. Häzirki asyrda Çyn-Maçyn ýurdy tebigy gaz we çig nebit satyn almakda we eksport etmekde öňdebaryjylygy elden bermeýär. Bu göz öňünde tutulýan işler geljekki nesiller üçin has nurana, arassa durmuşy üpjün etmekligiň we döwre görä kämilleşdirmekligiň bir şertidir.

Saparmyrat ARTYKOW,
«Türkmennebit» DK-nyň «Nebitgazylmytaslama» institutynyň uly ylmy işgäri. 

Başga makalalar
1620df16f5e974.jpeg
Türkiýä, Russiýa we Özbegistana 600 tonna töweregi polipropilen ýüplügi eksport edildi

«Bagtyýar gurluşyk» hojalyk jemgyýeti 600 tonna töweregi polipropilen ýüplügini eksport etdi. Hususan-da, kompaniýa bu önümi Türkiýä, Russiýa we Özbegistana iberdi diýip, Türkmenistanyň Senagatçylar we telekeçiler birleşmesi habar berdi.


1681ed289a7a45.jpg
Türkmenistanda Beýik Watançylyk urşunda gazanylan Ýeňşiň 80 ýyllygy bellenildi

9-njy maýda Türkmenistanda şanly baýram — 1941 — 1945-nji ýyllaryň Beýik Watançylyk urşunda gazanylan Ýeňşiň 80 ýyllygy bellenildi. Aşgabatdaky “Halk hakydasy” ýadygärlikler toplumynda geçirilen gül goýmak dabarasyna türkmen halkynyň Milli Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gurbanguly Berdimuhamedow gatnaşdy.


1681ed64aefc82.jpg
Türkmenistanyň Prezidenti Beýik Ýeňşiň 80 ýyllygy mynasybetli Moskwada geçirilen dabaralara gatnaşdy

9-njy maýda Prezident Serdar Berdimuhamedow iş sapary bilen Russiýa Federasiýasyna bardy. Ol ýerde Türkmenistanyň Prezidenti Russiýanyň Prezidenti Wladimir Putiniň çakylygy boýunça 1941 — 1945-nji ýyllaryň Beýik Watançylyk urşunda gazanylan Ýeňşiň 80 ýyllygynyň hormatyna Moskwada geçirilýän dabaraly çärelere gatnaşdy diýip, TDH habar berýär.


1620decd185720.jpeg
2021-nji ýylda Türkmenistanyň Gruziýa nebit we nebit önümleriniň eksportyndan girdejisi 191 mln dollardan geçdi

2021-nji ýylyň jemleri boýunça Türkmenistanyň Gruziýa nebit we nebit önümleriniň eksporty 191,8 million dollara barabar boldy, bu 2020-nji ýyl bilen deňeşdirilende 186,2% artykdyr. Bu barada Trend agentligi Gruziýanyň Milli statistika müdirligine salgylanyp habar berýär.


1681f8971eec71.jpg
Nebitgaz toplumynda dört aýyň jemlerine garaldy

Türkmenistanyň nebitgaz toplumynyň merkezi binasynda Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýylynyň dört aýynda ýerine ýetirilen işleriň jemine bagyşlanan hasabat ýygnagy geçirildi. Onda 8-nji maýda hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň milli ykdysadyýetimiziň pudaklarynda şu ýylyň dört aýynda alnyp barlan işleriň netijelerine bagyşlap, sanly ulgam arkaly geçiren Türkmenistanyň Ministrler Kabinetiniň mejlisinde ýurdumyzyň nebitgaz toplumynyň öňünde goýan wezipeleri ara alnyp maslahatlaşyldy.